Aqua-Spark

Aqua-Spark is een Utrechts investeringsfonds dat wereldwijd deelneemt in kleine en middelgrote bedrijven in de aquacultuur, de kweek van vis, schaaldieren en zeewier. Het fonds is een open-end coöperatie: beleggers kopen units vanaf 100.000 euro en er is geen vaste einddatum. De aanbevolen beleggingsduur is tien jaar.

Aqua-Spark Coöperatieve U.A. neemt belangen in aandelen of aandeelachtige financiering in ondernemingen verspreid over de hele keten: visvoer en nieuwe voedingsstoffen, kwekerijen en broederijen, technologie voor voeren en monitoring, bestrijding van ziekten, alternatieve eiwitten en de verwaarding van afval. Het fonds heeft duurzaamheid als doel in de zin van artikel 9 van de Europese SFDR-verordening en belegt minimaal 90 procent in duurzame investeringen. Volgens Aqua-Spark is het streven een portefeuille van 60 tot 80 ondernemingen. Opbrengsten ontstaan uit dividenden en de verkoop van deelnemingen; herbeleggen van verkoopopbrengsten gebeurt volgens de fondsvoorwaarden alleen in uitzonderlijke gevallen. Naast het hoofdfonds beheert Aqua-Spark het aparte fonds Aqua-Spark Africa, dat in 2021 werd aangekondigd en in maart 2026 volgens SeafoodSource sloot met 48 miljoen dollar, met onder meer KfW en AgriFI als hoeksteeninvesteerders.

De coöperatie is opgericht op 24 maart 2014, staat ingeschreven onder KvK-nummer 60314036 en is gevestigd aan Achter Sint Pieter 5 in Utrecht. Bestuurder is sinds 2014 Aqua-Spark Management B.V. Oprichters zijn Mike Velings, die als CEO optreedt, en Amy Novogratz, die lid is van het bestuur. Maria Velkova is Chief Portfolio Officer en Leon van Schaik Chief Finance and Risk Officer. De raad van commissarissen bestaat volgens het Handelsregister uit voorzitter Stephen Hall, oud-directeur-generaal van onderzoeksinstituut WorldFish, Jacqueline Pieters, Rosamond Naylor, oprichter van het Center on Food Security and the Environment, Christopher Knowles en, sinds 2026, Ricardo Nogueira.

Volgens Aqua-Spark telt het fonds meer dan 300 beleggers uit meer dan 25 landen. Aqua-Spark was de grootste aandeelhouder van het Indonesische eFishery, dat eind 2024 in opspraak kwam nadat bleek dat het bedrijf zijn omzet en winst jarenlang had opgeblazen. IntraFish meldde op 30 oktober 2025 dat Aqua-Spark de waardering van zijn bezittingen over 2024 daardoor bijna halveerde, tot ongeveer 260 miljoen euro. In april 2026 schreven de oprichters dat sommige beleggers daarbij reëel verlies hebben geleden en dat de instroom van nieuw kapitaal in de sector na de fraude stilviel.

Het balanstotaal van de coöperatie daalde volgens de gedeponeerde jaarrekeningen van 168,3 miljoen euro eind 2022 via 150,5 miljoen euro eind 2023 naar 119,2 miljoen euro eind 2024.

Instappen

Het fonds is open-end en neemt nieuwe beleggers op in opeenvolgende inschrijvingsperiodes. Aqua-Spark richt zich op professionele en niet-professionele beleggers met kennis van en ervaring met private equity, een lange beleggingshorizon en de draagkracht om de volledige inleg te verliezen. Voor Amerikaanse beleggers gelden aanvullende eisen. Na een kennismaking krijgt de belegger toegang tot een dataroom met de fondsvoorwaarden, de actuele unitprijs en de jaarverslagen.

Minimale investeringstermijn

Er geldt geen vaste looptijd; de aanbevolen periode van bezit is tien jaar. Beleggers kunnen zonder boete verzoeken hun units te laten inkopen, maar die inkoop wordt niet direct uitbetaald en hangt af van het kapitaal dat het fonds ophaalt. De beheerder mag inkopen beperken als de verzoeken in een periode meer bedragen dan 50 procent van het kapitaal dat in de volgende inschrijvingsperiode binnenkomt. Bij gedeeltelijke inkoop moet de belegger units met een waarde van minstens 100.000 euro aanhouden. Overdracht aan een andere toelaatbare belegger kan met toestemming van de beheerder.

Minimaal instapbedrag

De minimale inschrijving bedraagt 100.000 euro.

Er zijn geen instapkosten. De beheervergoeding bedraagt jaarlijks 1 procent van het hoogste van twee bedragen: de intrinsieke waarde van het fonds of de totale uitgifteprijs van alle niet-ingekochte units. Daarnaast ontvangt de beheerder een prestatievergoeding van 20 procent over de uitkeerbare opbrengsten, dus over dividenden en verkoopwinsten.

Inkoop van units is kosteloos, al kan dividendbelasting worden ingehouden. Bij overdracht van units rekent de beheerder 250 euro voor een overdracht aan een particulier, 500 euro aan een rechtspersoon onder 500.000 euro en 750 euro daarboven, exclusief btw.

Aqua-Spark publiceert geen gerealiseerd fondsrendement buiten de dataroom. De scenario's die het fonds wettelijk moet tonen, zijn gebaseerd op een benchmark voor durfkapitaal van Preqin over tien jaar en niet op de eigen resultaten. Bij tien jaar aanhouden komen die uit op gemiddeld min 10,3 procent per jaar in het stressscenario, 12,3 procent in het ongunstige, 18,6 procent in het gematigde en 23,5 procent in het gunstige scenario, na kosten. Het fonds wijst erop dat de benchmark niet representatief kan blijken voor de portefeuille.

Uitkeringsfrequentie

Uitkeringen zijn onregelmatig en onvoorspelbaar. Ze ontstaan alleen wanneer deelnemingen dividend uitkeren of worden verkocht.

Terugbetaling

De inleg komt terug via inkoop van units, via overdracht aan een andere belegger of bij ontbinding van het fonds, waartoe leden met 75 procent van de units kunnen besluiten.

De beleggingen bij Aqua-Spark kennen de volgende risico's:

• Totaalverlies: het fonds kent geen garantie- of compensatieregeling en de volledige inleg kan verloren gaan. Het fonds valt in risicoklasse 6 op een schaal van 7.
• Fraude- en waarderingsrisico: door de fraude bij eFishery halveerde de waardering van de bezittingen bijna; de unitprijs rust op een intern waarderingsmodel.
• Liquiditeitsrisico: inkoop hangt af van nieuw opgehaald kapitaal en kan worden beperkt; de units zijn niet beursgenoteerd.
• Instroomrisico: volgens de oprichters droogde de belangstelling van nieuwe beleggers voor de sector na de fraude op, wat de ruimte voor inkoop verkleint.
• Ondernemingsrisico: het fonds belegt in kleine en middelgrote bedrijven, waarvan de resultaten sterk kunnen tegenvallen.
• Sectorconcentratie: alle beleggingen zitten in één sector.
• Landen- en valutarisico: het fonds belegt wereldwijd, ook buiten de eurozone en in opkomende markten zoals Indonesië.
• Kostenrisico: de prestatievergoeding van 20 procent en de beheervergoeding over minimaal de uitgifteprijs drukken het rendement, ook als de waarde daalt.

Klassieke zekerheden

Beleggers krijgen geen hypotheek, pandrecht of borgstelling. Zij worden lid van de coöperatie en houden via units een economisch belang in de deelnemingen, die voornamelijk uit aandelen bestaan.

Risicobeperkende kenmerken

De portefeuille is gespreid over ondernemingen in verschillende schakels van de keten en meerdere werelddelen. Een raad van commissarissen houdt toezicht op het bestuur. Na de fraudezaak heeft Aqua-Spark naar eigen zeggen de onafhankelijke verificatie van gegevens en het toezicht op de governance van portefeuillebedrijven aangescherpt.

Aqua-Spark Management B.V. heeft geen AFM-vergunning. De beheerder staat sinds 14 juli 2014 als uitgezonderde beheerder in het AFM-register (het zogenoemde lichte regime), met Aqua-Spark Coöperatieve U.A. en Aqua-Spark C.V. als fonds onder nummer 50015040 en een vrijstelling voor aanbiedingen van minimaal 100.000 euro per belegger. Het fonds draagt het Europese EuVECA-label voor durfkapitaalfondsen, waarmee het in alle EU-lidstaten, Noorwegen, IJsland en Liechtenstein mag worden aangeboden.