Kamphorst Agrofondsen

Kamphorst Agrofondsen is een Nederlandse coöperatie die collectief investeert in landbouwgrond in het westen van Roemenië. De coöperatie koopt versnipperde percelen in de districten Timis en Arad, voegt die samen tot grotere aaneengesloten kavels en verpacht de grond aan lokale boerenbedrijven. Certificaathouders profiteren van de waardeontwikkeling van de grond en ontvangen daarnaast een jaarlijkse uitkering uit de pachtinkomsten.

De strategie rust op drie pijlers: het samenvoegen van kleine percelen tot courante kavels, het verbeteren van de bodemvruchtbaarheid en het meeliften op de algemene waardestijging van landbouwgrond. Kamphorst Agrofondsen sluit langjarige pachtcontracten en begeleidt pachters bij de omschakeling naar duurzame en biologische landbouw; in 2019 was minimaal 20 procent van het areaal in omschakeling naar gecertificeerd biologische grond. De grond wordt verpacht aan meer dan 120 lokale familiebedrijven. De coöperatie richt zich nadrukkelijk op Nederlandse agrarische ondernemers: onder de leden zitten melkveehouders, akkerbouwers en toeleveranciers die meedenken over aankopen en grondbeheer. Leden kunnen bovendien deelnemen aan studiereizen naar het projectgebied rond Timisoara.

Oprichter Sebastian Kamphorst startte het eerste agrofonds in 2010 met 1,1 miljoen euro van 22 aandeelhouders; in 2011 volgde een tweede fonds. In 2017 kreeg de structuur een open-end karakter en in 2022 fuseerden beide fondsen tot Kamphorst Agrofonds Coöperatief U.A., gevestigd in Wageningen. Kamphorst studeerde economie en bedrijfskunde en herstructureerde vanaf 2007 ondernemingen in Oost-Duitsland voordat hij zich op agrarische fondsen richtte. Hij vormt het bestuur samen met Eldert van der Spek, accountant en bedrijfseconoom, die in 2018 als participant instapte en sinds 2019 bestuurder is. De Roemeense organisatie staat sinds 2011 onder leiding van Raluca Otel.

De raad van commissarissen komt volledig uit de agrarische praktijk en bestaat uit melkveehouder Gerben de Boer, akkerbouwer Harrie Faassen, agrofiscalist Peter Coppens en bloembollenteler Kees Braakman. Het beheerde areaal groeide van 1.500 hectare in 2016 naar meer dan 4.900 hectare in 2025. Het eigen vermogen bedraagt volgens Kamphorst Agrofondsen meer dan 35 miljoen euro, verdeeld over meer dan 200 investeerders. De bruto pachtinkomsten kwamen in 2024 uit boven 1 miljoen euro per jaar.

Instappen

Deelnemen kan tijdens de jaarlijkse emissie, waarvan de inschrijving telkens tot eind maart loopt. De uitgifteprijs is gebaseerd op de actuele waarde van de certificaten op dat moment.

Minimale investeringstermijn

Het fonds kent sinds 2017 geen vaste einddatum. Certificaathouders kunnen jaarlijks in- en uitstappen doordat de certificaten vrij verhandelbaar zijn en onderhands aan een andere belegger kunnen worden overgedragen.

Minimaal instapbedrag

Volgens Kamphorst Agrofondsen bedraagt de minimale deelname 100.000 euro. In 2020 waren er 740 certificaten in omloop met een waarde van 12.000 euro per stuk; de coöperatie breidt het kapitaal jaarlijks met circa 2 miljoen euro uit.

Bij deelname betaalt de belegger eenmalige emissiekosten: 4 procent tot 100 participaties en 3 procent vanaf 100 participaties. De hoogte van de doorlopende beheervergoeding is vastgelegd in de emissievoorwaarden van de coöperatie. Omdat de coöperatie zonder vreemd vermogen werkt, drukken er geen rentelasten op het resultaat.

Kamphorst Agrofondsen streeft naar een waardestijging van de landbouwgrond van 8 procent per jaar. Volgens het fonds behaalden investeerders over een periode van tien jaar een gemiddelde waardestijging van 9 tot 16 procent per jaar; over de meest recente vijf jaar lag de stijging van de grondwaarde op 5 tot 10 procent per jaar. Naast deze waardeontwikkeling ontvangen certificaathouders een uitkering uit de verpachting van de grond.

Uitkeringsfrequentie

De uitkering op basis van de pachtinkomsten vindt jaarlijks plaats.

Terugbetaling

Omdat het fonds geen einddatum kent, wordt de inleg niet op een vaste datum terugbetaald. Certificaathouders maken hun belegging liquide door certificaten tijdens het jaarlijkse handelsmoment aan een andere belegger te verkopen tegen de dan geldende waarde.

De beleggingen bij Kamphorst Agrofondsen kennen de volgende risico's:

• Marktrisico: de waarde van Roemeense landbouwgrond kan dalen door marktomstandigheden of lagere prijzen voor landbouwproducten.
• Landenrisico: politieke, economische en juridische ontwikkelingen in Roemenië kunnen de waarde en de exploitatie van de grond raken.
• Pachtrisico: misoogsten of betalingsproblemen bij pachters kunnen de pachtinkomsten en daarmee de jaarlijkse uitkering drukken.
• Concentratierisico: het vermogen is belegd in één beleggingscategorie in één regio, West-Roemenië.
• Liquiditeitsrisico: er is geen publieke markt voor de certificaten; verkoop kan alleen aan een andere belegger op het jaarlijkse handelsmoment.
• Regelgevingsrisico: wijzigingen in het Europese landbouwbeleid, subsidies of pachtwetgeving kunnen het rendement beïnvloeden.

Het fonds werkt zonder vreemd vermogen, waardoor financierings- en renterisico's beperkt blijven.

Klassieke zekerheden

Er zijn geen hypotheek- of pandrechten ten gunste van de certificaathouders gevestigd. Daar staat tegenover dat de leden via de coöperatie gezamenlijk eigenaar zijn van de landbouwgrond; de certificaten vertegenwoordigen dat eigendom rechtstreeks.

Risicobeperkende kenmerken

De grond is niet met bankleningen gefinancierd en daarmee onbezwaard. Het areaal van meer dan 4.900 hectare is verpacht aan meer dan 120 verschillende familiebedrijven, wat het pachtrisico spreidt. Een raad van commissarissen van vier agrarische ondernemers en specialisten houdt toezicht op het bestuur, en de leden van de coöperatie worden betrokken bij investeringsbeslissingen.

Kamphorst Agrofonds Coöperatief U.A. heeft geen AFM-vergunning en staat niet onder doorlopend toezicht van de AFM of DNB. Voor het aanbod van de certificaten geldt geen prospectusplicht.