Het aanbod van MKB Fonds bestaat uit de mogelijkheid voor particuliere beleggers om te investeren in een gespreide portefeuille van middelgrote Nederlandse ondernemingen. MKB Fonds geeft twee soorten investeringen uit, namelijk MKB Obligaties (leningen met vaste rente) en MKB Aandelen (equity/participaties). Beleggers kunnen kiezen voor obligaties, aandelen of een combinatie. MKB Obligaties hebben een vaste looptijd en gaan voor bij terugbetaling, terwijl MKB Aandelen achtergesteld zijn en delen in de winst.

De beleggingsstrategie van MKB Fonds is gericht op gezonde, volwassen Nederlandse MKB-bedrijven, met name familiebedrijven in de sectoren groothandel en zakelijke dienstverlening (B2B), die al jaren winstgevend zijn. Een belangrijk criterium is dat deze bedrijven binnen enkele jaren een bedrijfsopvolging moeten realiseren. MKB Fonds neemt doorgaans een meerderheidsbelang naast de ondernemer om zo’n gefaseerde overdracht mogelijk te maken. In tegenstelling tot veel private-equityfondsen hanteert MKB Fonds geen vaste looptijd of exit-deadline voor zijn fondsen. MKB Fonds opereert als een actieve aandeelhouder en ondersteunt de managementteams van deelnemingen actief. Een vaak toegepast onderdeel van de strategie is “buy-and-build”: het doen van aanvullende overnames van branchegenoten om schaalvoordelen en groei te realiseren.

Ervaring en beheerd vermogen

MKB Fonds is opgericht in 2011 door Thomas Wals, die sindsdien als Managing Partner het dagelijks beheer voert. De organisatie omvat verder o.a. Investment Directors Emiel Havinga en Jordy Streng, Director Finance & Compliance Madri Pabbi en diverse (senior) investment managers. Daarnaast is er een Raad van Advies, met Arjen Paardekooper als voorzitter en leden als J.A. Emmens en (Joost) Naber.

Per december 2023 heeft MKB Fonds in totaal zes gesloten fondsen opgezet en ongeveer €100 miljoen aan kapitaal opgehaald bij beleggers. Eind 2023 stond de teller op 95 transacties. Begin 2025 is dit opgelopen tot meer dan 100 transacties. Deze participaties hebben geresulteerd in een actieve portefeuille van 17 MKB-bedrijven onder beheer (per begin 2025).

Instappen, uitstappen en (beheers)kosten

Beleggers kunnen deelnemen aan MKB Fonds door in te schrijven op nieuwe uitgiftes van MKB Obligaties en/of MKB Aandelen wanneer een fonds wordt gelanceerd. De minimale inleg kan variëren per instrument, maar in eerdere fondsen golden minimale deelnamebedragen van €15.000 voor obligaties. Naast primaire instap via emissies, is het ook mogelijk om bestaande obligaties of aandelen over te nemen het handelsplatform Captin.

Beleggen in MKB Fonds moet gezien worden als een meerjarige investering; er is beperkte liquiditeit tussentijds. Wie eerder wil uitstappen is aangewezen op de secundaire markt op Captin, waar men een verkooporder kan plaatsen. Deze orders worden per kwartaal (voor obligaties) of halfjaar (voor aandelen) verzameld en gematcht. Hieraan zijn transactiekosten van 1% verbonden voor de verkoper (en koper). Voor MKB Obligaties geldt een vaste looptijd van doorgaans 4 tot 9 jaar. MKB Aandelen kennen geen vaste looptijd. Beleggers dienen zich dus bewust te zijn van deze illiquiditeit en een minimale investeringshorizon van meerdere jaren.

Bij instap betaalt de belegger eenmalig 2% emissiekosten over het ingelegde bedrag. Beleggers betalen geen jaarlijkse beheerkosten direct; de operationele kosten en beheerfee van de fondsbeheerder worden voldaan uit het fonds zelf en zijn achtergesteld aan verplichtingen aan beleggers. Bij tussentijds aan- of verkopen van participaties via Captin betaalt men 1% transactiekosten.

Rendement

In het eerste fonds (MKB Mixfonds I, 2012) kregen de MKB Obligatiehouders een jaarlijkse rente van rond de 7% oplopend tot 8,25% (per jaar) uitgekeerd. De MKB Aandelen in datzelfde fonds behaalden in iets meer dan zes jaar een totaalrendement van +100%.

Voor MKB Obligaties ligt het rendement hoofdzakelijk vast. In recente uitgiftes werd een jaarlijkse vaste rente geboden van rond de 5% – 6%. Indien het fonds goed presteert, wordt er een bonus uitgekeerd bij aflossing, wat het effectieve rendement kan verhogen tot ongeveer 5,5%–6,5% op jaarbasis. De MKB Aandelen hebben geen vooraf vastgelegde rente of dividend. MKB Fonds streeft naar een aantrekkelijk equity-rendement dat past bij het hogere risico, in de praktijk werd ~15%+ per jaar gerealiseerd in fonds I.

MKB Obligaties keren hun couponrente per kwartaal uit in cash op de rekening van de belegger. Bij afloop (of vervroegde aflossing) ontvangen obligatiehouders in één keer hun hoofdsom terug plus eventuele bonusrente. MKB Aandelen kennen geen vaste uitkeringen gedurende de rit. Pas wanneer het fonds (of een deel van de portefeuille) wordt verkocht, kan er een uitkering naar aandeelhouders plaatsvinden.

Risico’s

Beleggen in MKB Fonds brengt diverse risico’s met zich mee:

• Debiteurenrisico (kredietrisico): Het risico dat de uitgevende instelling (het fonds) of de onderliggende MKB-bedrijven waarin is geïnvesteerd niet aan hun betalingsverplichtingen kunnen voldoen.
• Aflossingsrisico (uitbetalingsrisico): Het risico dat obligaties niet op de vervaldatum kunnen worden afgelost zoals gepland.
• Risico van beperkte verhandelbaarheid (illiquiditeit): Beleggers kunnen hun participaties slechts beperkt verkopen tijdens de looptijd.
• Financieringsvormrisico: Risico’s die samenhangen met de gekozen structuur van financieren.
• Risico van onvoldoende participaties (investeringsrisico): Mocht het management er niet in slagen voldoende geschikte participaties te vinden, dan kan er concentratierisico ontstaan of blijft een deel van het kapitaal onbenut op de bank tegen lage rente.
• Managementrisico: Het succes van het fonds is sterk afhankelijk van de kwaliteit, ervaring en continuïteit van het managementteam.
• Algemene markt- en economische risico’s: Economische recessie, veranderende markttrends, of onverwachte gebeurtenissen kunnen de waarde van de portefeuille negatief beïnvloeden.

Zekerheden

In de prospectus is opgenomen dat obligatiehouders bijvoorbeeld een pandrecht kunnen krijgen op aandelen van het fonds als extra zekerheid. Echter, dit biedt beperkte bescherming als de onderliggende waarde tegenvalt.

Vergunningen

• AIFMD-registratie (“light-regime”) bij AFM en DNB – MKB Fonds Beheer B.V.
  MKB Fonds Beheer B.V. staat geregistreerd onder het AIFMD-registratieregime (zgn. light AIFM). Dit is géén volledige AIFMD-vergunning, maar een registratie voor beheerders die onder de drempels van de richtlijn blijven (bijvoorbeeld minimale inleg van €100.000 per beleggers, of maximaal €5 miljoen per jaar).

• Prospectusplicht (situatie-afhankelijk) en AFM-goedkeuring bij openbare aanbiedingen van effecten
  Voor specifieke openbare aanbiedingen van effecten (zoals MKB Obligaties in 2022) is een prospectus opgesteld dat door de AFM is goedgekeurd.

Let op: naast eigen uitgiften zijn sommige instrumenten verhandelbaar via een MTF (in dit geval Captin). Captin staat zelf onder AFM/DNB-toezicht; MKB Fonds moet aan de noterings- en doorlopende informatieverplichtingen van Captin voldoen.